Srpski oficiri i vojnici u zarobljeništvu
Po okončanju kratkog aprilskog rata kada je Hitler napao Kraljevinu Jugoslaviju, u zarobljeništvo u Treći rajh je odvedeno više desetina hiljada mobilisanih oficira i vojnika, i to isključivo Srba, i jedan deo Slovenaca. Bili su zatvoreni u logore tipa Oflag i Stalag, koji nisu bili isto kao logori smrti poput Aušvica, ali se u njima svejedno teško živelo, uz bolest i glad, sve teže kako je Nemačka počela da gubi rat.
Najveći deo naših zarobljenika je bio raspoređen na poljoprivredne radove u nemačkim domaćinstvima čije je muškarce Hitler poslao u rat odakle se mnogi neće vratiti. Naši zarobljenici su tokom boravka u logorima bili izloženi i nedićevskoj kampanji za povratak u zemlju ali pod uslovom da se uključe u kvislinški sistem, kao i kasnije komunističkoj, zbog čega je deo ovih ljudi posle oslobođenja odbio da se vrati u zemlju.
Njihove muke nisu prestale po povratku: bili su suđeni od strane novih vlasti, neki i pogubljeni, mnoge nisu sačekale porodice ili su zatekli novorođenu decu kojoj nisu mogli da budu očevi. Takođe, neki od njih su ostali u Nemačkoj gde su sa vlasnicama imanja na kojima su prinudno radili zasnovali nove porodice. Život je bio težak i nepredvidljiv tokom 4 godine zarobljeništva, i doneo je mnoge izazove i za zarobljene i za njihove najbliže. Ipak, na sreću, najveći deo njih se vratio i nastavio živote kakvi su bili i pre nesreće…
Na fotografijama se nalaze srpski zarobljenici u logoru Stalag VII u Nemačkoj u društvu Indijaca zarobljenih u sastavu britanske vojske; dvojica naših zarobljenika na prinudnom radu na jednom domaćinstvu okružena nemačkom decom; žena koja sa decom i jetrvom sa njenom decom šalje fotografiju mužu u zarobljeništvo 1944 godine; pismo porodici
Tekst: Bane Gajić/ Fotografije: Porodična arhiva Borisa Marunića, Dejan Miljković, porodična arhiva Dragi Vesić
