Vaskrsle su svetinje, vaskrsnuće i Njegoševa kapela na Lovćenu
Izloćžba fotografija Zorana Jovanovića Mačka „Vaskrs svetinja“ otvorena je u manastiru na Miholjskoj prevlaci odakle je krenuo svenarodni otpor bivšoj bezbožničkoj crnogorskoj vlasti
Sa blagoslovom mitropolita crnogorsko-primorskog Joanikija, danas je na Miholjskoj Prevlaci kod Tivta, pred više od 500 vernika otvorena je izložba fotografija foto-reportera “Novosti” Zorana Jovanovića Mačka (na slici ispod) pod nazivom “Vaskrs svetinja”.
Ona predstavlja prateću manifestaciju Međunarodnoj duhovnoj manifestaciji “Sveti Jevstatije prevlački: Mitropolit Amfilohije, ličnost, delom isija”, koja se se ove godine prvi put održava bez njenog osnivača blaženopočivšeg mitropolita Amfilohija.
To je bio i povod da fotoreporter “Novosti” Zoran Jovanović Mačak izložbu koju su predhodno videli Beograđani, Trebinjci, Banjalučani i Novosađani dopuni sa još dvadesetak fotografija mitropolita Amfilohija.
Okupljenima se obratio sveštenik Mijajlo Backović koji se založio za obnovu Miholjske Prevlake, a koji je u svom nadahnutom govoru podsjetio na važnost i značaj litija kojima su odbranjene svetinje SPC U Crnoj Gori.
Na izložbi je predstavljeno više od stotinu fotografija sakralnih objekata i liturgijskog života Srpske pravoslavne crkve u Crnoj Gori iz tri vremenska perioda – dok su crkve i manastiri još bili u ruševnom stanju, zatim tokom radova na obnovi i posle obnove. Fotografije su, kako kaže autor, nastale pre 25 godina, kada je počeo da radi priču o manastirima u Crnoj Gori koji su bili razrušeni, prateći potom njihovu obnovu.
–Blaženopočivšeg mitropolita Amfilohija upoznao sam 1990. godine, kada je kao vladika banatski započeo obnovu manastira Vojilovica, blizu Pančeva. Kasnije sam i u Crnoj Gori kroz foto-objektiv revnosno pratio obnovu svetinja, a koju je podsticao mitropolit Afilohije. Zato je ova moja izložba fotografija “Vaskrs svetinja” zapravo omaž mitropolitu Amfilohiju – kazao je Jovanović.
Nekadašnji novinar, a danas advokat Predrag Savić, jedan od idejnih tvoraca ove izložbe rekao je da svaki kamen ugrađen u 700 obnovljenih i novopodignutih svetinja u Crnoj Gori, predstavlja podsećanje na mitropolita Amfilohija, koji je napravio podvig nad podvizima i od zemlje koju su komunisti duhovno opustili i hramove u štale pretvarali, stvorio zemlju u kojoj su vaskrsli verni narod i hramovi.
Savić je podsjetio da težak položaj SPC u Crnoj Gori najbolje odslikava sudbina mitropolita Joanikija Lipovca, koga su komunisti ubili po završetku rata, a do danas nije poznato mjesto njegovog groba. Kontinuitet terora nad SPC nastavljen je i sa mitropolitom Arsenijem Bradvarevićem koga su komunisti osudili, utamničili i prognali iz Crne Gore da bi njegov nasljednika na cetinjskom tronu Danilo Dajković preuzimajući dužnost zatekao svega 15 sveštenika.
Savić je istakao je da je bilo mučno i tužno na snimcima gledati gomile kamenja na ruševinama manastira,zapustela sveta zdanja, crkve bez krovova i zvonika, i to širom Crne Gore.
–Bila je to bruka i sramota Crne Gore da u zadužbini Jelene Balšić, tvorca epistolarne književnosti na ovim prostorima, čuvaju stoku, da od polu srušenog manastirskog zdanja u Vranjini prave tor za ovce, da se zmije legu na mestu gde je Sveti Petar Cetinjski pisao čuvenu stegu. Međutim, uz Božju pomoć, monaštvo, sveštenstvo i verni narod u vremenu našem krenuo je da obnavlja zapuštena svetilišta, da polaže kamen po kamen, ciglu po ciglu, da sebe usvetinje ugrađuje. A te njihove početne napore ovekovečio je kroz objektiv svojih aparata Zoran Jovanović. Izgledalo je to kao Sizifov posao.
Urednik informativne kuće IN4S Gojko Raičević je na otvaranju izložbe ispričao kako se “prije čitave vječnosti”, tada tek ustoličeni mitropolit crnogorsko-primorski Amfilohije susreo sa dva mlada čovjeka, novinara i fotoreportera tek pristigla iz Beograda kod Ilariona Đurice, namjestitelja igumana Prevlačkog. Oni su izrazili svoju želju da riječju i fotografijom sačuvaju od zaborava ono što su vijekovi sačuvali od najgoreg u nama samima.
