Zanimljivosti o filmu „Marš na Drinu“
Marš na Drinu je srpski i jugoslovenski film iz 1964. godine. Radnja filma zasnovana je na istorijskom događaju, Cerskoj bici. Film nije hronika bitke već prati dejstva jedne artiljerijske baterije Kombinovane divizije i duhovna stanja njenih vojnika koji potiču iz različitih slojeva srpskog društva na početku 20. veka.
Kao predtekst za film „Marš na Drinu“ korišćena je i pripovetka „Proboj“ Radoja Jankovića (1879—1943) iz 1926. godine.
Ovo su najosnovniji podaci o ovom ostvarenju Žike Mitrovića, koje je Jugoslovenska kinoteka 2016. godine, uvrstila među sto srpskih igranih filmova (1911 do 1999. godine) kao kulturno dobro od velikog značaja. Glavne uloge u filmu igraju: Aleksandar Gavrić, Ljuba Tadić, Nikola Jovanović, Vladimir Popović, Husein Čokić, Branko Pleša, Dragomir Gidra Bojanić, Zoran Radmilović i Ljubiša Jovanović.
Ipak javnosti je malo poznato koje su sve zanimljivosti pratile snimanje filma „Marš na Drinu“. Prenosimo ih sa fejsbuk stranice Milunka Savić.
• Film je sniman za obeležavanje 50-te godišnjice bitke.
• Snimljen je rekordno za dva meseca tako da je Žika Mitrović trake razvijene predhodni dan montirao u hotelskoj sobi hotela Grand u Valjevu gde je ekipa bila smeštena.
• Brda oko Valjeva glumila su Cer a Valjevski tešnjar Tekeriš i Aranđelovac. Nekoliko scena snimljeno je i u K.Mihajlovoj u Beogradu i u Karađorđevoj ulici ispred i u zgradi Geozavoda.
• Scenograf Denić je izgradio srušenu crkvu a JNA je dala instruktora, konjičku opremu, ruske poljske topove M1917 i vojsku za statiranje sa ulogom.
• Slobodan Penezić Krcun je često posećivao ekipu, a znao je i da glumce poveze sa seta do Beograda.
• U čuvenoj završnoj sceni od eksplozije fulminata zapalio se na leđima koporan Ljube Tadića koji je ipak izdržao i do kraja snimio scenu „Drino, jebem ti…“.
• Film je premijeru imao na Pulskom festivalu a na žalbe nekih drugova kako oni iz Avala filma srbuju, Tito je rekao da je film odličan i niko više nije bio sumnjičav.
• U komisiji programskog saveta Avale tada su sedeli Borislav Mihajlović Mihiz i Slobodan Selenić.
• U Puli je osvojio Zlatnu arenu za najbolji film ali i nagradu publike, glasalo je 15000 gledalaca Arene, većim delom hrvatskih građana.
• Prikazivao se za vojsku i u klubovima JNA.
• Motive za scenario Diklić je takođe pronalazio i u knjizi „Solunci govore“ ali i u „Srpskoj trilogoji“ Stevana Jakovljevića. A početna priča počela je od Mitrovićevog oca i strica.
Mitrović je nakon toga napisao i scenario za Marš na Drinu II (Komandant) a pratio je proboj čuvene konjičke divizije kroz Mačvu i bitku na Mačkovom kamenu.
• Zbog malog broja raspoloživih konjičkih grla i zahtevnih scena nije bilo moguće realizovati ga.
• Iste godine omladinski komunistički funkcioner Miloje Popović Kavaja potonji direktor Centra Sava napisao je tekst na melodiju Binjičkog „Marš na Drinu“ pa je izdata i mala singl ploča na 45 obrtaja.
• Od celokupne ekipe filma danas su još živi direktor fotografije Marković i glumac Husein Čokić (narednik) koji svoje penzionerske dane provodi na relaciji Pula-B.luka a često se nađe i u Beogradu.
