Skribomani lažne veličine praznih glava

Piše: Petar Milatović Ostroški

Amaterizam u književnosti je najčešće iz ljubavi prema pisanoj riječi, često i terapijsko sredstvo, kao i stremljenje ka zabavi, a u svakom slučaju amatersko bavljenje literaturom posledica je izvjesnog smisla za njegovanje pisane riječi, s jedne, i određenog talenta, s druge strane.

Amaterizam u književnosti, dakle, ima dosta pozitivističkog, jer, uostalom, i najveća književna djela u istoriji književnosti nikla su na amaterskoj književnoj njivi. Međutim, na drugoj strani, amaterizam u književnosti ima dosta negativističkog. Upravo o tome će biti riječi u ovom članku.

Svjedoci smo da, kao pečurke poslije kiše, niču razna „udruženja književnika“, „pjesničke akademije“, „akademije literature“ i slična karikaturalna udruženja građana kojima je temelj postojanja bolesna ambicioznost bez osnovnih predispozicija koja podrazumijeva elementarna pismenost, a da spominjem osnovna znanja iz teorije književnosti. Raznorazna privatna skribomanska društva za kuvanje žaba služe za ustoličavanje baraba!

Ta skribomanska „udruženja književnika“ organizuju: „Evropske pjesničke festivale“, „Svjetske književne susrete“, „Međunarodne književne susrete“ na koje dođe po desetak onih koji govore i pišu jednim istim jezikom iz raznih naših krajeva između kojih su postavili granice oni koji su prešli sve moguće granice. Ta „udruženja književnika“ učesnicima dijele „diplome“, „zahvalnice“, „povelje“, „pehare“. Šakom i kapom dijele titule i nepostojeća zvanja: „ambasador književnosti“, „književni akademik“ i tako dalje, sve biser do bisera za antologiju gluposti. Još se, bez imalo blama i stida, samohvališu pred uglednim književnicima da su oni književni „akademici“.

Iz raznih skribomanskih jazbina stiže nam čopor lažnih veličina! Istinski književnici i akademici prinuđeni su pred svojom savješću da se stide umjesto onih koji se ničega ne stide! Ta „udruženja književnika“ organizuju štampanje „zbornika“, „antologija“ bez ikakvog kriterijuma. Jedini kriterijum je kotizacija u iznosu od 10, 20, ili više, evra za dvadeset i četiri reda proze, ili poezije. U tim „zbornicima“ i „antologijama“, naravno, nema svjetskih velikana, čak ni citat od njih kao moto.

Ko je kriv Homeru, Petrarki, Danteu, Njegošu, Balzaku, Šekspiru, Tolstoju, Dostojevskom, Turgenjevu, Geteu, Šileru, Nerudi, Šolohovu, Andriću, Crnjanskom, Hemingveju, Beketu i ostalima što ih nema ni u jednom „zborniku“ po(J)ezije, proze? Ili ne zadovoljavaju kriterijume u evrima za kotizaciju, ili priređivači „zbornika“ nisu čuli ni za jedno ime, a kamoli nešto pročitali od njih. Oni koji su čitali ove velikane sa žaljenjem posmatraju skribomane, te pune praznine koje umisliše da su veličine! Knjiga je zaštitni znak istinskih književnika, a skribomanski pisci su se zaštitili od knjige – ne umiju da čitaju!

Često mi neki prigovaraju da sam prestrog kad je u pitanju pismenost „pisaca“! Nijesam uopšte prestrog. Samo dijelim diplome nepismenosti prvog, drugog i trećeg stepena! Skribomanima nije stalo do književnog djela već do nezasluženog ugleda, što je posledica neurotične potrebe za samopotvrđivanjem bez osnovnih predispozicija. Realno govoreći, skribomanija je neizlečiva bolest. Ugledni skribomani su najobičniji oksimoroni koji personifikuju oštroumnu ludost u glasnoj tišini.

Skribomansko potcjenjivanje književnosti je suptilan oblik agresije koja karakteriše nedovršene ličnosti. Skribomani svjesno i nesvjesno doprinose obezvređivanju vrijednog i genijalnog i samim tim doprinose padu naroda, jer, uostalom, još je Gete ustvrdio da „pad književnsti ukazuje na pad naroda“, a tada inaugurisano neznanje postaje tamnica stvaralačke slobode i knjiga kod takvih mediokritetaa nije hleb nasušni za gladnu dušu već pokazni statusni simbol bez suštine i značaja. Skribomanija nije nikakvo stvaralaštvo već mentalni ispad, dakle nije nikakva književnost već najobičniji psihogram, dakle skribomanija je opasnost za samog skribomana i za okolinu, jer, uostalom, skribomanija opasno ugrožava mentalnu higijenu istančanih čitalaca!

Brojna izdanja skribomanskih knjiga sa minimalnim tiražima (100, 200 ili 300 primjeraka, neki „izdavači“ u impresumima pišu čak i – komada!) danas su, poput paukova, premrežili čak i nebo. Zato je potrebno provjetriti tu skribomansku mediokritetsku mrežu. Poplavu bezvrijednih skribomanskih (ne)djela najilustrativnije pokazuje saopštenje za javnost „Lagune“, najvećeg izdavača na našim prostorima, koje u glasi:

„Poštovani autori/ke, usled obimne književne produkcije, obaveštavamo sve zainteresovane da nismo u prilici da primamo na razmatranje nove rukopise. Ukoliko se bude ukazala prilika da ponovo otvorimo prostor za nove autore, informacije o tome ćemo preneti na našem sajtu. Zahvaljujemo vam unapred na razumevanju“.

Ovo saopštenje najvećeg našeg izdavača mora otvoriti oči i slijepima, ali ne i tvrdoglavim skribomanima koji tjeraju po svom.