Spisak ratnika iz Lozovika koji su pali za slobodu Kraljevine Srbije (2)

U slavu ratnika iz Velike Plane palih za slobodu Kraljevine Srbije, u 14 nastavaka, za svako naselje po jedan, objavićemo njihova imena

Velika Plana je podnela ogromne žrtve u svim odbrambeno otadžbinskim ratovima koje su Srbija i srpski narod vodili u dvadesetom veku. Samo u Prvom balkanskom, Drugom balkanskom i Prvom svetskom ratu iz ove, relativno male pomoravske opštine, poginulo je, umrlo od bolesti i gladi ili stradalo na drugi način najmanje 3.341 oficira, podoficira i vojnika Vojske Kraljevine Srbije.

Ako se ovom broju doda i 239 oficira, podoficira i vojnika iz Saraoraca, pomoravskog sela koje se u to vreme nalazilo u sastavu velikoplanjanske opštine, a koje je sada u sastavu Smedereva i 73 poginula i umrla borca iz Male Plane, koja sada pripada Smederevskoj Palanci,  onda je broj poginulih i stradalih ratnika 3.653.

Dovoljno da se formacijski popuni jedna brigada. Poređenja radi, u ratu koji je devedesetih godina prošlog veka vođen na prostoru BiH lakle pešadijske brigade VRS brojale su između 1.500 i 2.000 boraca.

Najviše poginulih je bilo iz Lozovika, čak 473. Slede Staro Selo sa 374, Velika Plana sa 374,  Miloševac sa 357 i Krnjevo sa 346 palih ratnika. Veliko Orašje i Kruševo dali su 283 poginula borca, iz Donje Livadice je stradalo 285 junaka i jadnika. Iz Markovca je poginulo 276, iz Rakinca i Kupusine 192, iz Radovanja 114, iz Trnovča 137 i iz Novog Sela 130 boraca.

Zbog poslovične srpske aljkavosti, kada su u pitanju popisi sopstvenih ratnih žrtava, ali i epskog stradanja srpskog naroda od 1912. do 1918. godine, u kojem su stradale ne samo čitave porodice, već i čitava sela i jedinice, a arhive nestajale u plamenu, albanskim gudurama i rukama okupatora, ne postoji ni približna evidencija o tome koliko vojnika iz Velike Plane je poginulo u borbi, koliko je podleglo gladi, iznemoglosti, tifusu i drugim bolestima, kao ni gde i kada su se te smrti dogodile.

Tako ja je skoro izvesno da je broj poginulih i veći od navedenog.

Boj za slobodu otadžbine Planjani su vojevali u redovima Dunavske, Šumadijske i Konjičke divizije. Ratnici sa juga opštine – iz Markovca, Starog Sela, Novog Sela, Radovanja i Rakinca su bili u sastavu Šumadijske, a njihovi saborci iz Plane i severnih delova opštine u Dunavskoj diviziji.

Po istom teritorijalnom principu bili su mobilisani i konjanici iz Velike Plane: oni sa severne polovine opštine u Četvrti konjički puk, oni sa juga u Treći konjički puk. Zanimljivo je da su upravo junaci iz Dunavske i Konjičke divizije u jesen 1918. oslobodili Veliku Planu.

Nema podataka o broju civila koji su stradali u odbrambeno-otadžbinskim ratovima koji su vođeni početkom prošlog veka. Profesor Darko Ivanović, najpoznatiji hroničar Velike Plane, kaže da nije istraživao te podatke, ali da su razmere stradanja bile ogromne, posebno 1915. godine, kada je Pomoravljem harao smrtonosni tifus, od kojeg je u Srbiji umrlo oko 150.000 ljudi

U slavu ratnika iz Velike Plane palih za slobodu Srbije, u 16 nastavaka, za svako naselje po jedan, objavićemo njihova imena. Nažalost, od 374 ratnika iz tadašnjeg gradskog naselja Velika Plana sačuvana su imena samo njih 50, koji su upisani u knjige umrlih.

A spisak smo preuzeli iz knjige „Moravska svitanja“ poznatog planjanskog profesora, sada pokojnog, Borivoja Perića, takođe poznatog hroničara Velike Plane. Koji je kao dečak pristupio partizanskom pokretu i bio pobornik komunističke ideologije ali mu to nije smetalo da objedini spiskove svojih sugrađana koji su stradali kao pripadnici kraljeve vojske, objavi ih u jednoj od tri svoje knjige (Borivoje Perić, Moravska svitanja, Hronika opštine Velika Plana, godina štampanja 1986. Izdavač Opštinski odbor SUBNOR-a Velika Plana) i tako im ostavi večni spomenik.

Lozovik

1.Svetozar J. Ilić

2.Spasoje Trailović

3.Dragoljub P. Đurđević

4.Mihailo Čolaković

5.Milija Živojinović

6.Nikola Ilić

7.Milan Predić

8.Milovan P.Janković

9.Milovan Ž.Jeremić

10.Kostadin D. Milojković

11.Živan Stanković

12.Bogdan Mitrović

13.Života Marković

14.Čedomir Živojinović

15.Stanoje Janjić

16.Janko V.Pantić

17.Ranko Ljubisavljević

18.Stevan Đ. Živojinović

19.Radojica Nikolić

20.Tanasije M. Marković

21.Svetozar Mišić

22.Atanasije S. Paunović

23.Milan R. Matić

24.Aleksandar P. Pantelić

25.Kostadin N. Jeremić

26.Milan M. Radulović

27.Jeremija A. Nikolić

28.Stevan I. Lazarević

29.Milija Radić

30.Petar R. Đorđević

31.Živko Đ.Trišić

32.Života S.Ranković

33.Čedomir M. Stojković

34.Dragutin Đokić

35.Života Đ.M. Nastić

36.Kostadin M. Kostić

37.Ljubomir S. Marković

38.Svetozar Milićević

39.Aleksandar Antić

40.Stevan Đorđević

41.Stanoje Životić

42.Ljubomir N. Jeremić

43.Jevrem Urošević

44.Stevan J. Petrović

45.Nikola Vasić

46.Živojin R.Ivanović

47.Milan A. Ivanović

48.Ljubomir B. Nikolić

49.Života S. Trišić

50.Vasilije G. Dević

51.Bogdan V. Mašić

52.Milan M. Janković

53.Bigdan M. Urošević

54.Nikola Đ. Janković

55.Blagoje Ilić

56.Danilo Đ. Nikolić

57.Čedomir M. Jovanović

U balkanskom i prvom svetskom ratu poginulo je iz Lozovika 473 ratnika.Ovo su samo ona imena koja su pronađena u knjizi umrlih.