Crkva jedini svedok zločina u Pridvorici
Pridvorica, selo koje se nalazi u Borču, u gatačkoj opštini, rana koja ne može da zacijeli i ima simboličnu važnost za Gačane i cijelu Hercegovinu. Zločin u Pridvorici specifičan je po tome što nije bilo svjedoka jer su pobijeni svi stanovnici, osim onih kojih se nisu tu zatekli.
Na pravoslavni Božić, 7. januara 1942. godine, ustaše su na prevaru pohvatale cijelo stanovništvo i na najsvirepiji način ubijale djecu, žene i starce.
Pridvorica je selo kojeg nema, pa se sve priče pričaju iz arhiva i predanja, a samo ruševine zarasle u šiblje svjedoče da je tu nekada bilo života. Nema ko da ih obnavlja.
Hroničar ratnih dešavanja u Hercegovini, istoričar Savo Skoko u svojoj knjizi „Krvavo kolo Hercegovačko 1941-1942.“, opisujući stravičan zločin u Pridvorici, napisao je da su zločinci prvo kompletno stanovništvo povezali, a potom, nakon stravičnog mučenja i mrcvarenja, poklali ili ubili tupim predmetima: kočevima, pridrugama, lopatama i sjekirama.
Nakon likvidacije svih odraslih muškaraca, mlađe žene i djevojke su natjerane da pokupe unakažene leševe očeva, muževa i braće, koji su ležali u lokvama krvi, a potom su silovane, pa zatvorene u štalu i zapaljene sa djecom, majkama, babama i svekrvama.
Skoko je u knjizi napisao da je malo stratišta u Hercegovini sa kojih niko nije uspio da pobjegne kao što je to slučaj u Pridvorici.
„Ne postoje autentična svjedočanstva žrtava o zločinu. Već samo njegovi krvavi tragovi i oskudni podaci koje su dala dvojica učesnika u tom zločinu organima Državne bezbjednosti u Gacku, na osnovu kojih je i napisan ovaj tekst“, navodi se u knjizi.
Svih 150 učesnika u ovom monstrouznom zločinu odlikovano je Ukazom poglavnika Nezavisne Države Hrvatske Ante Pavelića zlatnim, srebrnim i bronzanim kolajnama za hrabrost.
Da bi se o Pridvorici govorilo i podsjećalo na istinu, Klub Gačana u Beogradu zvanično je pokrenuo inicijativu i sačinio studiju da Pridvorica bude proglašena za spomen-kompleks. Uspomenu na žrtve u Pridvorici i nemi svedok u selu koje više ne postoji čuva obnovljena crkva. O pokolju u Pridvorici Televizija Republike Srpske snimila je dokumentarni film. Pogledajte:
