Velika Plana knezu Lazaru i njegovim vitezovima
Juče je delegacija Velike Plane polaganjem cveća, paljenjem sveća i prisustvovanjem parastosu koji je služio njegova svetost patrijarh srpski Porfirije, odala počast Milošu Obiliću, Pavlu Orloviću, Milanu Toplici, Ivanu Kosančiću, Bošku Jugoviću i još hiljadama srpskih vitezova koji na Vidovdan 1389. godine, zajedno sa knezom Lazarom, poginuli u Boju na Kosovu.
U delegaciji koju je predvodio predsednik Skupštine opštine Velika Plana Dušan Marić bili su velikoplanjanski sveštenik Predrag Popović i privrednik Dejan Pavković, vlasnik motela Krnjevo.
Velika Plana je jedina opština iz centralne Srbije koja je juče imala svoju zvaničnu delegaciju na svečanosti obeležavanja 632. godišnjice legendarne bitke srpske i turske vojske, u kojoj su poginula oba vladara – knez Lazar i sultan Murat.
„Knezu Lazaru i njegovim vitezovima sa Kosova polja – narod Velike Plane“, napisano je na lenti cveća koje je, u prisustvu nekoliko hiljada okupljenih, položeno na spomenik.
Pre dolaska na Gazimestan Planjani su učestvovali na liturgiji u manastiru Gračanica, koju je služio patrijarh srpski Porfirije.
Dan ranije, u Velikoj Hoči, delegacija Velike Plane položila je cveće na spomen obeležje koje je u tom mestu podignuto u znak sećanja na 80 Srba, civila, iz Orahovca i okoline, koje su od 1998. do 2000. godine pobili albanski teroristi, pripadnici OVK.
Na vencu je ispisan tekst: „Našoj braći, nevinim žrtvama albanskih terorista – narod Velike Plane“.
Sredinom jula 1998. godine pripadnici OVK proterali su sve srpsko stanovništvo iz sela Retimlje, Zočište i Oteruša, sedmoro su odmah ubili a više od 100 kidnapovali i odveli u nepoznatom pravcu. Skoro svi kidnapovani su kasnije ubijeni i njihovi posmrtni ostaci pronađeni su mnogo godina nakon završetka rata, na različitim lokacijama. Posmrtni ostaci 24 žrtve još uvek nisu pronađeni. Najmlađa žrtva Nemanja Božanić iz Oteruše imao je 16 godina. Godinu dana stariji Cvetko Nikolić imao je 17 godina. On je u smrt odveden 18. jula 1998. godine sa ocem Rajkom i više desetina komšija iz Retimlja.
Tog dana zlikovci su kidnapovali i 14 Kostića. Najmlađi među njima, Nebojša Kostić imao je 17 godina.
Od 14 kidnapovanih Kostića osmorica su bili neoženjeni mladići. Na put bez povratka, neljudi su odveli oba sina Stajka (Nikole) Kostića, Miodraga i Svetislava. Svetislav nije bio oženjen, iza Miodraga je ostalo dvoje dece – petogodišnji Veljko i trogodišnja Milena.
Drugom sinu Nikole Kostića, Stajkovom bratu Stanoju, kidnapovan je i ubijen jedini sin Srećko. Nije bio oženjen. Trećeg Nikolinog sina Anđelka komšije Šiptari su ubili na kućnom pragu a u smrt na nepoznatom stratištu odveli njegovog sina Živka. Četvrti sin Nikole Kostića Mladen kidnapovan je i ubijen sa svojim sinom Nebojšom, učenikom srednje škole u Đakovici. Nikolinom bratu od strica Božidaru teroristi su kidnapovali i ubili obojicu sinova, Todora i Lazara. Mlađi Lazar je imao 26 godina i nije bio oženjen a iza starijeg Todora ostala je kćerkica Anđela. U vreme zločina imala je 11 meseci. Dimitrije Kostić je u smrt odveden sa svojim sinovima Vjekoslavom i Miroljubom.
Tog strašnog dana, kad su zveri u ljudskom obliku zatirale Srbe u Retimlju, Dimitrijevom bratu od strica Dragoljubu kidnapovani su sinovi Saško i Jugoslav. Među nesrećnicima kojima je delegacija iz Velike Plane odala počast su i četvorica Božanića iz Oteruše: Božidar, njegov sin Novica, Božidarev brat od strica Mladen i njegov šesnaestogodišnji sin Nemanja, učenik drugog razreda Tehničke škole u Đakovici.
Među žrtvama julskog pogroma su i dva brata Burdžića, Spasan i Miodrag. Zajedno sa muškarcima, zločinci su kidnapovali i žene i decu ali su njih kasnije pustili. Uz jedan uslov: da ne smeju da se vrate svojim kućama, u svoje selo, već da napuste Kosovo i Metohiju. Za ubistvo skoro stotinu Srba iz orahovačkog kraja niko nije odgovarao. Zato što su žrtve bile Srbi i pravoslavci. Više puta spomenik u Velikoj Hoči je skrnavljen.
Delegacija iz Velike Plane je uoči Vidovdana kraj spomen obeležja zatekla Stanimira Večevića, kako zaliva cveće koje je tu posađeno. Njemu su teroristi 1999. godine ubili sina Dejana, koji je imao 23 godine.
U toku posete Kosovu i Metohiji Planjani su Manastiru svetih Arhangela, manastiru Zočište i Crkvi svetog Stefana u Velikoj Hoči uručili skromnu pomoć u hrani, dar kompanije „DIS“ iz Krnjeva.
